پرش به محتوای اصلی
07/23/2019 - سه شنبه 1 مرداد 1398

امام خمینی (ره)، روح اﷲ (1281 ـ 1368 ش)

1398/3/14 271 دوازده اسطوره انقلاب اسلامی, خرداد ماه rating
image
فقیه، مرجع تقلید، رهبر انقلاب اسـلامی و بنیانگـذار جمهوری اسلامی ایران. وی فرزند سید مصطفی بود و در خانواده ای روحانی به دنیـا آمـد. خوانـدن و  نوشتن و مقدمات علوم دینی را در زادگاهش فرا گرفت و بـرای ادامـه تحـصیلات حـوزوی در سـال 1339 ق به اراک و اندکی بعد به قم رفت. پس از گذراندن دوره سطح، در درس خارج آیـت اﷲ حـائری شـرکت کـرد و چنـدین سـال از درس عرفان آیتﷲ محمدعلی شاه آبادی بهره مند شد .



فقیه، مرجع تقلید، رهبر انقلاب اسـلامی و بنیانگـذار جمهوری اسلامی ایران. وی فرزند سید مصطفی بود و در خانواده ای روحانی به دنیـا آمـد. خوانـدن و  نوشتن و مقدمات علوم دینی را در زادگاهش فرا گرفت و بـرای ادامـه تحـصیلات حـوزوی در سـال 1339 ق به اراک و اندکی بعد به قم رفت. پس از گذراندن دوره سطح، در درس خارج آیـت اﷲ حـائری شـرکت کـرد و چنـدین سـال از درس عرفان آیت اﷲ محمدعلی شاه آبادی بهره مند شد . علاوه بر آن ریاضیات، هیأت، نجوم و حکمت قـدیم را آموخت و از سال 1307 ش به تألیف، تصنیف و شرح کتاب های عرفانی، اخلاقی، فقه و اصـول، واز سال 1311 به تدریس فلسفه و اخلاق، و از نیمه دهه 20 تا سال 1357 بـه تـدریس فقـه و اصـول پرداخت. گذشته از این اشتغالات علمی، ایشان از بدو ورود بـه قـم در جریـان رویـدادهای سیاسـی کشور بود و با بسیاری از علمای مبارز و منتقد رضاشاه مراوده داشت.  



پس از سقوط حکومت رضاشاه، امام درصدد برآمد تا پایگاه مرجعیت شیعه را از نجف به قـم منتقـل کند و لذا در معرفی و تثبیت آیت اﷲ بروجردی به عنوان مرجع مطلق شیعیان، کوشش فراوانی بـه کـاربرد و با چند تن از همفکرانش، طرحهایی برای استقلال مالی و تحول نظام آموزشـی حـوزه تـدوین کرد که به دلیل کارشکنیها به انجام نرسید.  با درگذشت آیتﷲ بروجردی در سال 1340 شاه درصدد اصلاحات مورد نظر امریکا برآمـد کـه بـامخالفت امام و دیگر مراجع روبرو شد و بـه دسـتگیری ایـشان در 15 خـرداد سـال 1342 و سـپس بازداشت و زندانی و سرانجام آزادی در15 فروردین سال 1343 انجامید. امام در سخنرانی های خود، شاه را عامل و مجری دسـتورات امریکـا و اسـرائیل، و مخـالف اسـلام وروحانیت در کشور معرفی کرد و رژیم او را به دلیل اعطای حق کاپیتولاسیون به مستشاران امریکـایی به شدت محکوم نمود. به دنبال آن در 13 آبان 1343 دستگیر و به بندر بورسای ترکیـه تبعیـد شـد وسال بعد به نجف اشرف منتقل گردید.



امام در آنجا نیز با انتشار اعلامیه، نامه و پیام به علما و روحانیون انقلابی ایران، انجمن هـای اسـلامی دانشجویان ایرانی در اروپا و امریکا و دیگر فعالان سیاسی ـ مذهبی، نسبت به حوادث مهـم کـشور وجهان اسلام موضع گیری میکرد و بر وحدت کلمه و اتحاد همه گروههای مبـارز مـسلمان در مبـارزه سیاسی و تبلیغاتی بر ضد رژیم شاه و براندازی آن تأکید  می نمود. با پیروزی دموکرات ها در امریکا (آبان 1355)، شاه بار دیگر نـاگزیر بـه انجـام اصـلاحات سیاسـی ـاجتماعی مورد نظر امریکا گردید. از این رو به تدریج از شدت سانـسور و خفقـان سیاسـی در کـشور کاست و آزادی های نسبی سیاسی در کشور پدید آورد. امام خمینی با درک وضعیت جدید سیاسی، ازهمه فعالان سیاسی مذهبی کشور ـ اعم از روحانی و دانشگاهی ـ خواست تا بـا اسـتفاده از فرصـت،جنایات شاه را به همه شخصیت ها و مجامع جهانی برسانند و خود با صدور اعلامیه های پی در پـی وبه مناسبت های گوناگون، مردم را به ادامه مبارزه  تا سرنگونی شاه نوید می داد. حوادثی از قبیل مرگ نا بهنگام دکترعلی شریعتی در خرداد 1356، و نیز مرگ مشکوک فرزند امـام درآبان 56، دانشجویان و توده های مذهبی را به حرکت درآورد و آوازه امام در بسیاری از شهرها  پیچید. سرکوب خونین تظاهرات مردم توسط رژیم شاه، موجب برگـزاری چهلـم هـای متعـددی در سراسـرکشور گردید که به رهبری قاطع و بلامنازع امام و به حاشیه رفـتن سـایر فعـالان سیاسـی غیرمـذهبی لیبرال و ملی انجامید و انقلاب نیز با رهنمودهای امام، جهتی کاملاً مذهبی و با هدف برانـدازی رژیـم شاه و برقراری حکومت اسلامی پیدا کرد.  



اقدامات متعارض شاه، مانند تأکید بر تداوم آزادی های سیاسی، اصلاحات، تعویض دولت هـا و حتـی ایجاد وقایع خونین 17 شهریور و 13 آبان 57 در تهران، بـا تـدابیر امـام، موجـب تعمیـق و گـسترش انقلاب و ناتوانی و درماندگی رژیم از مهار آن گردید. از سوی دیگر، امام به درخواست رژیم شاه  درمهر 1357 از عراق اخراج شد و به پاریس رفت و بیش از پیش بـه فعالیـت هـای خـود ادامـه داد کـه بازتابی جهانی داشت.  به دنبال انقلاب فزاینده مردم، شاه در 26 دی 1357، کشور را ترک کرد.



در اوایل بهمن آن سال، امام شورای انقلاب  را تشکیل داد و در12 بهمن، در میان استقبال بی نظیر میلیونی مردم تهران، بـه ایـران بازگشت. در 16 بهمن مهندس بازرگان را به ریاست دولـت موقـت برگزیـد و در 22 بهمـن 1357، انقلاب اسلامی ایران به پیروزی رسید.  پس از انقلاب تا آغاز جنگ تحمیلی در شهریور 1359، برنامه امام عبارت بـود از: تـصفیه کـشور ازعوامل اصلی ضد انقلاب؛ تشکیل نهادهای قضایی، سیاسـی، نظـامی و خـدماتی متناسـب بـا انقـلاب؛ تبدیل رژیم سلطنتی به جمهوری اسلامی با مراجعه به آرای عمـومی (فـروردین 58)؛ تـدوین قـانون اساسی و تصویب آن با مراجعه به آرای عمومی؛ ایجاد نهادهای رسمی قانونی و گردش طبیعـی امـورکشور؛ فرونشاندن آشوبه ای نظامی براندازانه واقدامات خرابکارانه گروه های ضد انقـلاب؛ کـاهش تنش های سیاسی در کشور به ویژه میان رئیس جمهور با دیگر نهادهـای انقلابـی؛ و اعـلام حمایـت ازجنبش های اسلامی به ویژه مقاومت مردم فلسطین. درجریان جنگ تحمیلی (شهریور 59 ـ تیر 67)، مهم ترین اقدامات امام عبارت بود از: ایجـاد آرامـش روانی و سیاسی در کشور؛ جلوگیری از پیشروی دشمن؛ عزل رئیس جمهوری از فرمانـدهی کـل قـوا(خرداد 60)؛ ایجاد همدلی میان نیروهای نظامی ارتش، سپاه، بسیج و عشایر؛ عقب راندن دشمن و بازپس گیری شهرها؛ تسلیم دشمن و یا براندازی رژیـم بعـث و ایجـاد آرامـش در مرزهـا. امـا بـه دلیـل حمایت های سیاسی، نظامی و مالی وسیع ابرقدرتها و برخی کشورهای منطقه از رژیم صـدام و نیـزنقض همه قوانین جنگی توسط رژیم عـراق، امـام نـاگزیر در تیـر 67، قطعنامـه 598 شـورای امنیـت سازمان ملل را پذیرفت و آتش بس در کشور برقرار شد.  پس از آن امام با صدور پیام هـای بـسیار مهمـی درصـدد تبیـین اسـتراتژی جدیـد نظـام و مقابلـه بـاتوطئه های سیاسی جدید استکبار جهانی و حل مشکلات اساسی انقـلاب و نظـام برآمـد. پـس از آن، سلمان رشدی را که به پیامبر اسلام توهین کرده بود مرتد شمرد و فتوای قتل او را صادر کـرد (بهمـن67). همچنین طی پیامی به گورباچف (دی 67)، رهبر اتحاد شوروی، مشکل اساسی نظـامی شـوروی را عدم اعتقاد واقعـی بـه خـدا دانـست و از او خواسـت تـا مـشکلات کـشورش را بـا روش هـای سرمایه داری حل نکند. در فروردین 68 پس از یک سلسله مذاکره و مکاتبه، سرانجام استعفای آیت ﷲ منتظری از قائم مقامی رهبری را پذیرفت و آن را کاری طاقت فرسـا بـرای وی برشـمرد. مـاه بعـد درنامه ای به رئیس جمهور، خواستار رفع هشت مورد از نواقص قانون اساسـی گردیـد و هیـأتی را بـدان منظور تعیین کرد.  امام به دلیل ابتلا به سرطان گوارش در31  اردیبهشت 68، تحت عمل جراحی قرار گرفت، اما به دلیل وخامت حالش در 13 خرداد همان سال رحلت کرد.



آیت اﷲ گلپایگانی بر پیکـر امـام نمـاز خوانـد و تابوت وی در میان میلیون ها نفر عزادار، تشییع و در ضلع غربی بهشت زهرای تهران دفن شد. دستاورد بزرگ امام خمینی، بازگرداندن مجدد دین به صحنه سیاست و اجتماع، استقرار نظامی دینی وبرچیدن نظام سلطنتی در ایران بود. وی ابرقدرتهای شرق و غرب را به چالش طلبید و سیاست نـه شرقی، نه غربی را از ارکان اساسـی نظـام جمهـوری اسـلامی قـرار داد و حمایـت خـود را از همـه جنبش های اسلامی ضد استکباری در جهان اعلام داشت و به نشانه همدردی با ملت مظلوم فلـسطین، آخرین جمعه ماه رمضان را روز قدس اعلام کرد. نظام سیاسی امام (ولایت فقیه)، بر تفکر فلسفی ـ عرفانی شیعی استوار بود که با دلایل کلامی و فقهی تبیین و تأیید شده است. او فقیهی بزرگ، عارفی سالک و فیلسوفی برجسته و مردی با ایمان، بـا اراده، قاطع و شجاع بود. از امام خمینی آثار فراوانی در فقه، اصول، اخلاق، عرفان و شعر به جا مانده که اغلب آنهـا بـه چـاپ رسیده است . مجموعه سخنرانیه ا، نامـه هـا، پیـام هـا و اعلامیـه هـای ایـشان از اردیبهـشت 1323 تـا اردیبهشت 1368 با عنوان صحیفه ،نور نخست در22 جلـد (تهـران، 1361 ـ 1371) و سـپس در10 جلد (تهران، 1370 ـ 1378) منتشر شده است.  وصیتنامه امام که بخش عمده آن منشور سیاسی نظام جمهوری اسلامی ایران اسـت پـس از رحلـت ایشان منتشر شد.

  نظرات

هیچ نظری ثبت نشده است.