پرش به محتوای اصلی
07/23/2019 - سه شنبه 1 مرداد 1398

رجایی، محمدعلی (1312 ـ 8 شهریور 1360)

1396/12/23 146 دوازده اسطوره انقلاب اسلامی rating
image

فعال سیاسی،  نخست وزیر و  رئیس جمهـور اسـلامی ایران (شهید). او در قزوین در خانواده ای متدین به دنیا آمد. در چهار سالگی پدرش را از دست داد و به سبب تنگی معیشت ناچار شـد تـا در کـودکی در کنـار تحـصیل بـه شـاگردی مغـازه بپـردازد. در چهارده سالگی به تهران آمد و  ضمن ادامه تحصیل به کارهای مختلفی پرداخـت و  در سـال 1328 بـه استخدام نیروی هوایی درآمد. پس از اخذ دیپلم ریاضی به حرفه معلمـی روی آورد و  در سـال 1333 از خدمت در ارتش استعفا داد و  پس از قبولی در کنکور در دانشسرای عالی ادامه تحصیل داد

فعال سیاسی،  نخست وزیر و  رئیس جمهـور اسـلامی ایران (شهید). او در قزوین در خانواده ای متدین به دنیا آمد. در چهار سالگی پدرش را از دست داد و به سبب تنگی معیشت ناچار شـد تـا در کـودکی در کنـار تحـصیل بـه شـاگردی مغـازه بپـردازد. در چهارده سالگی به تهران آمد و  ضمن ادامه تحصیل به کارهای مختلفی پرداخـت و  در سـال 1328 بـه استخدام نیروی هوایی درآمد. پس از اخذ دیپلم ریاضی به حرفه معلمـی روی آورد و  در سـال 1333 از خدمت در ارتش استعفا داد و  پس از قبولی در کنکور در دانشسرای عالی ادامه تحصیل داد و  پـس از اخذ لیسانس در سال 1338 برای تدریس به ملایـر و  خوانـسار رفـت،  امـا مـدتی بعـد بـه تهـران بازگشت و  بعد از قبولی در کنکور در رشته آمار دانشکده علوم در مقطع فوق لیسانس ادامـه تحـصیل داد. در سال 1339،  در دبیرستان کمال تهران به ریاست دکتر یداﷲ سحابی و  نیز دبیرستانهای قـزوین تدریس کرد و  از آن طریق با بنیانگذاران نهضت آزادی ایران آشنا گردید و  سال بعد بـه عـضویت آن درآمد. 

رجایی در زمان خدمت در ارتش در جلسات سخنرانی مهندس بازرگان،  دکتـر یـداﷲ سـحابی و  نیـز تفسیر قرآن آیت اﷲ طالقانی که در مسجد هدایت تهران برگزار میشد،  شرکت میکرد و  پس از آن درجلسه  ماهانه ای که در آن افرادی چون شهید مطهری،  حاج میرزا خلیل کمره‏ای و  محمـد ابراهیم آیتـی سخنرانی داشته حضور می یافت. 

وی در اردیبهشت 1342 به دلیل فعالیتهای سیاسی دستگیر شد و  در قزوین زنـدانی شـد و  پـس از حدود پنجاه روز آزاد گردید. در همین زمان با کمک شهید باهنر و  جـلال الـدین فارسـی در تایـپ و  تکثیر اعلامیه ها و  بیانیه های سیاسی همکاری داشت و  با کادر مرکزی سازمان مجاهدین خلق ارتباط برقرار کرد. هم چنین از سال 1349 در مؤسسه فرهنگـی رفـاه و  نیـز شـرکت سـهامی انتـشار فعالیـت می کرد. 

در سال 1350،  رجایی به منظور تهیه گزارشی از موقعیت مبارزان مسلمان ایرانی مقیم اروپـا و  لبنـان، به فرانسه و  از آنجا به سوریه و  لبنان رفت و  رابطه محکمی میان انقلابیون کشور و  آنها ایجـاد نمـود.

سه سال بعد او به جرم فعالیتهای سیاسی دستگیر شد و  تحت شدیدترین شکنجه‏ها قـرار گرفـت و مدت بیست ماه در سلول انفرادی به سر بـرد و  در مقاومـت در برابـر دژخیمـان،  اسـطوره و  حماسـه بزرگی آفرید. 

رجایی چند ماه پیش از پیروزی انقلاب اسلامی آزاد گردید و  در کمیته استقبال از امام فعالیت داشت. پس از پیروزی انقلاب،  وی نخست به سمت مشاور و زیر و  پس از آن کفیل و  سپس وزیر آمـوزش و پرورش منصوب گردید و  در آن مدت اقدامات اساسی مهمی را در آن وزارتخانه و  متناسب با فـضای انقلابی پدید آمده صورت داد. 

او در اولین دوره مجلس شورای اسلامی به نمایندگی مردم تهران به مجلس راه یافت و  شش ماه بعـد به پیشنهاد مجلس،  از سوی بنی صدر به نخست وزیری رسید،  اما نه تنها با وی همکاری نمیکرد،  بلکه او را انتخاب تحمیلی میدانست،  اما رجایی بنابر مصالح انقلاب و  نظام واکنشی نشان نمیداد و  جنگ را در رأس مسائل کشور می دانست. 

پس از عزل بنی صدر،  وی بنا بر پیشنهاد و  اصرار تشکلهای انقلابی،  کاندیدای ریاست جمهوری شـد و دومین رئیس جمهور ایران گردید و  در 11 مرداد 1360 در حضور امام خمینی (ره) مراسـم تحلیـف به جا آورد. وی در دوران کوتاه بیست و نه روزه ریاست جمهوری،  آیت اﷲ محمـد جواد بـاهنر را بـه عنوان نخست وزیر برگزید و  کابینه ای جوان و  انقلابی تشکیل داد. 

سرانجام محمدعلی رجایی در جلسه شورای امنیت ملی که با حـضور وی،  نخـست وزیـر و  تیمـسار دستجردی (رئیس شهربانی کل کشور) تشکیل شده بود به و اسطه بمب‏گذاری یکی از عوامل سـازمان منافقین در 48 سالگی به شهادت رسید. 

محل دفن: آرامگاه شهدای 72 تن 

منابع

http://www.hayatname.blogfa.com   http://www.quranct.com   http://www.fa.wikipedia.org    http://www.rasekhoon.net     http://www.ghadeer.org

ـ فرهنگ نامه نام آوران. تهران: طلایی،  1391. 

ـفهرست مستند اسامی مشاهیر و  مؤلفان. به کوشش مرضـیه هـدایت و  شـهره دریـایی؛  بـا همکـاری راضیه رحیمی پور و  مریم حاتمی. تهران: سازمان اسناد و  کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران،  1382. 

  نظرات

هیچ نظری ثبت نشده است.